نمک یکی از مواد مورد نیاز برای سوخت و ساز مواد غذایی در بدن، انتقال پیام‌های عصبی و کارکرد صحیح عضلات است. این ماده به مقدار محدود مورد نیاز بوده و مصرف متعادل آن لازم است. به طور مثال در هنگام اسهال و استفراغ یا فعالیت شدید بدنی و در هوای گرم با مصرف کمی‌نمک می‌توان املاح از دست رفته بدن را جبران کرد. در حال حاضر مصرف نمک که خصوصا در غذاهای آماده به میزان زیاد مورد استفاده قرار می‌گیرد در کشور بالا است. طبق توصیه سازمان بهداشت جهانی، حداکثر مقدار مصرف روزانه نمک ۵ گرم است؛ این در حالی است که میزان مصرف نمک در کشور دو تا سه برابر این مقدار برآورده شده است. نمک دریافتی شامل نمک نمکدان، نمک موجود در مواد غذایی و نمک اضافه شده به غذا در زمان طبخ است. در این نوشتار قصد داریم ضرر نمک برای سلامتی بدن را شرح دهیم.

ضرر نمک برای سلامتی

در صورتی که نمک به مقدار مناسب مصرف شود و کلیه‌ها هم سالم بوده و عملکرد خوبی داشته باشند نمک مورد نیاز بدن تامین می‌شود، اما در صورت تداوم مصرف زیاد نمک و مواد شور یا اختلال در کارکرد کلیه‌ها یا یکی از سیستم‌های مربوط به دفع، نمک اضافی موجب تجمع آب در بدن شده و ایجاد ورم در تمام یا قسمت‌هایی از بدن می‌کند. مصرف زیاد نمک و غذاهای شور از عوامل موثر بر افزایش فشار خون و بروز بیماری‌های قلبی وعروقی به‌ویژه در افرادی که سابقه این بیماری‌ها را در خود یا خانواده دارند، می‌شود. طبق تحقیقات، مشخص شده است که دریافت زیاد نمک،‌ اثرات مضری بر سلامت انسان دارد. در ادامه با جزئیات بیشتر به بررسی ضرر نمک برای سلامتی بدن می‌پردازیم:

 

ضرر نمک برای سلامتی بدن

1 – نمک و فشار خون بالا

در حال حاضر ارتباط بین مصرف زیاد نمک و افزایش فشار خون به‌ویژه در افرادی که سابقه خانوادگی فشار خون بالا دارند، به‌طور قطعی ثابت شده است. از علائم عمده فشار خون بالا، خطر سکته مغزی با از کار افتادن قسمتی از بدن یا حمله قلبی است. کاهش مصرف نمک، سریعا باعث کاهش فشار خون بالا می‌شود و اگر همیشه به مقدار کم نمک مصرف کنید، با افزایش سن دچار فشار خون بالا نخواهید شد.

 

2 – نمک و سکته قلبی

مقدار مصرف نمک با میزان شیوع سکته قلبی در جامعه مرتبط است. علاوه بر اینکه نمک باعث افزایش فشار خون می‌شود، البته به نظر می‌رسد مصرف زیاد نمک به طور مستقیم و بدون اینکه اثری بر فشار خون داشته باشد، باعث سکته قلبی می‌شود.

 

3 – نمک و پوکی استخوان

نمک زیاد،‌ کلسیم را از استخوان‌ها جدا می‌کند و باعث دفع آن از ادرار می‌شود. به همین دلیل باعث نازک شدن و پوکی استخوان می‌شود، در نتیجه با افزایش سن،‌ استخوان‌ها به راحتی می‌شکنند. برای کاهش خطر پوکی استخوان، مصرف نمک باید کاهش یابد.

 

4 – نمک و سرطان معده

کاهش مصرف نمک، خطر شیوع سرطان معده را کاهش می‌دهد. در مطالعه کشورهای مختلف در جهان، ارتباط نزدیکی بین مقدار مصرف نمک و تعداد افراد مبتلا به سرطان معده آشکار شده است. در مناطقی که مردم نمک کم مصرف می‌کنند، شیوع سرطان معده کمتر است.

 

5 – نمک و آسم

مصرف نمک زیاد، شرایط آسم را تشدید می‌کند، یعنی اگر مستعد ابتلا به آسم هستید، به‌طور غیرمستقیم، بیماری شما را وخیم‌تر می‌کند. مطالعات متعدد نشان داده‌اند که کاهش مصرف نمک،‌ همراه با سایر عوامل درمانی آسم، ‌در بهبود این بیماری موثر و مفید است.

 

6 – نمک و نگهداری مایعات بدن

مصرف نمک زیاد، باعث افزایش احتباس مایعات در بدن می‌شود. کاهش مصرف نمک در این شرایط حدود دو لیتر از مایعات بدن یا دو کیلوگرم از وزن بدن را کاهش می‌دهد. در بسیاری از زنانی که دچار ورم قوزک پا و تنگ شدن انگشتر در دستشان هستند، با کاهش مصرف نمک در غذای خود، ورم بسیار کاهش می‌یابد.